Улога Чо-Чо-Сан у Пучинийовей опери „Мадам Батерфлай” нє лєм верх вокалней дозретосци сопранистки, алє и єден з найчежших ґлумецких задаткох у историї опери. Трансформация од младей залюбеней дзивки до достоїнственей героїни хтора вибера шмерц место ганьби, при публики уж вецей як 100 роки виволує слизи у очох и нємир у шерцу. На велькей сцени Сербского народного театра у Новим Садзе, траґичну судьбу японскей ґейши ожила и сопран Люпка Рац.
Нова инсценация опери „Мадам Батерфлай” мала три виводзеня у маю прешлей (2025/2026) сезони у Сербским народним театре у Новим Садзе. У двох виводзеньох, у траґичней улоги японскей красавици наступела сопран Люпка Рац. У новей сезони СНТ од септембра, популарна Пучинийова опера ознова на репертоару.
Премиєра новей инсценациї познатей опери редителя Александра Николича, хтори ма уж свой окремни подпис и препознатлїви знаки, а його сеґменти лєм прикрашую представу, виведзена 16. мая на велькей сцени „Йован Дьордєвич”. У улоги мадам Батерфлай, пре чию любов и траґичну судьбу пре розлични културни простори публика нє остала ровнодушна, Люпка Рац була 19. и 23. мая.
Опера „Мадам Батерфлай” (мотиль) у трох дїйох провадзи траґичну любовну приповедку младей японскей ґейши Чо-Чо-Сан и америцкого официра Пинкертона. Улога Чо-Чо-Сан єдна з найглєданших и найемотивнєйших сопранских улогох, то нє лєм верх вокалней узретосци сопранисткинї, алє и єден з найчежших ґлумецких задаткох у историї опери. Вона нїжна и пирхаца як мотильчок и вимага шпиванє длугих лирских часцох и пременки характеру як ше зменюю дїї. На питанє же прецо тота улога вимага тельо вельо пририхтованя и прецо то велїм сопраном циль у кариєри досцигнуц по тоту улогу, та ше роками рихтаю и уча, Люпка одвитовала же єй то якош лєгко пошло.
– Сиґурно же вельку улогу бави тото искуство яке мам. Мам за собу уж вецей як 100 представи, а медзи нїма и вельки улоги яґод цо то Виолета у „Травияти”, вец досц лирска и драматична партия у Дворжаковей „Русалки”, Тамара у „Дeмону” тиж вельо вимагала, гоч досц того було баржей прилагодзене ґу мойому гласу – потолковала оперска шпивачка Люпка Рац. Ґу тому, надпомина же цали час, уж вецей як дзешец роки, шпива и нє правела прерви. Глас ше єй менял и цело ше меняло, народзели ше и двойо дзеци, алє ровно упарто и дисциплиновано роби и розвива ше.
Актуална улога вше найлєпша
У приємней розгварки Люпка гварела и же прилапела тоту улогу прето же знала цо єй одвитує, и гоч ше кус и обавала же чи годна прейґ оркестру, чи годна витримац од початку до конца, чи найдзе тот баланс дзе треба менєй давац, а дзе вецей, a тота файта музики – веризем, Пучини, нє церпи нєщиросц, то ше такой почувствує. Досц того Люпка препущела прейґ себе, алє обавала ше, бо на даєдних местох оркестер досц „густи”, маестро могол одреаґовац, а могол и нє одреаґовац. Патрела, як вона гвари, после тих моцних сценох и после того густого емотивного прициску врациц ше на мир, хтори будзе водзиц єй линию и єй характер.
– Вше ми найлєпша улога праве тота цо ю тераз робим. Прето же ше цалком дам до того цо робим и отверам ше я єй, и вона мнє. А тота улога Чо-Чо-Сан ми барз мила прето же ю нє вибрала я, алє вона мнє. Нє мала сом животни циль буц у улоги Чо-Чо-Сан, аж и кед би ми дахто лєм пред пол рока гварел же будзем у тей улоги, нє верела бим. Так же Вона вибрала мнє. Мой глас лирско колоратурни и анї сом нє шнїла же будзем мац нагоду за тоту улогу, алє мам уж досц роки и дозрети глас и вельо того можем тераз робиц цо сом скорей нє так могла. Було то вельке виволанє, алє удало ше ми. Барз ми помогло тото же сом ту у Новим Садзе, та ше можем концентровац, а два мешаци кажди дзень зоз полним гласом шпивам же бим могла оценїц яки преходи ми треба направиц же бим витримала до конца, бо вец и ютре дзень треба бешедовац. Вельку улогу у тим шицким бави и гиґиєна гласу, одпочивок. Могла сом у других улогох шпивац кажди дзень и єдну за другу представу одбавиц, медзитим улога Чо-Чо-Сан потребує после представи дзень цихосци. У представи ше мож виложиц максимално, алє дзень после муши буц – цихосц. И после тей представи бешедовац сом вецей нє могла, алє шпивац сом ище могла – зоз ошмихом потолковала сопран Люпка Рац.
Ридки улоги на оперским репертоаре хтори од солистох вимагаю буц на сцени скоро нєпреривно у шицких трох дїйох, ношаци на своїх плєцох цалу фабулу, алє и глїбоки емотивни секвенци. Пучини у подоби Чо-Чо-Сан злучел вокалну схопносц, алє вимага ше ту и ґлумецки талант, за тоту крегку силуету скрити вокални можлївосци и глїбока психолоґийна драма. Представа тирва коло три годзини, а Чо-Чо-Сан стално на бини. Док други маю паузу вона ше на швидко преблєка, ту и пременка перики, и останє дас 3-4 минути попиц кус води и ознова тирва представа. Люпка гвари же єй традицийна японска обуй нє була проблем, алє же костим таки же ма на себе од початку вельо пасма облєчива и вец барз горуцо. Виволала же перши проби були чежки. Медзитим, з часом ше звикла, и прилагодзела, а найлєгчейше єй у трецей часци, кед останє лєм у єдним пасме костима и такой лєгчейше дихац.
У СНT як дома
Кед слово о Сербским народним театре, наша собешеднїца гвари же ше ту барз добре чувствує. Аж ше єй видзи и же би нє мушела нїґдзе вецей шпивац, бо ту є як дома, ту є на своїм месце, а и людзе хтори коло нєй исто мотивовани як и вона. У виводзеню опери участвую коло 200 виводзаче – главни и побочни улоги, Оркестер Опери, Хор и Балет СНТ и вецей як 20 члени Дзецинского оперского студия.
– Пачи ше ми же ше людзе ту барз потримую, дзе ґод сом до тераз робела нє було таке же ше надополнюю од режисера до инспициєнта, солистох, нєт того же зме конкуренция єдни другим. Ми вєдно попиєме и кафу, бешедуєме же тото би могло так, а тото так, тото би могло пременїц, и шицки у тим процесу участвую з намиру же би було цо лєпше – гвари Люпка.
После прешлей сезони у Сербским народним театре ясне же Люпка Рац зоз свою Чо-Чо-Сан принєсла и вецей як цо то сама технїчна перфекция – указала щиру людску емоцию. То нє лєм траґична судьба єдней жени, алє и свидоцтво о тим же нас и уметносц може опомнуц на важносц достоїнства, як и на тото же велї жени можу повязац свою судьбу зоз юнакиню тей опери. Новосадянє достали представу яку ше памета, а оперска сцена солисткиню хтора упарто и сиґурно крача ґу успиху.
У наиходзацей сезони у Сербским народним театре у Новим Садзе опера „Мадам Батерфлай” на репертоару будзе 19. и 21. септембра. Уходнїци на каси СНТ годно купиц од 25. авґуста, кед билетарнїца почнє робиц.
Перша премиєра Пучинийовей опери виведзена 1904. року у театре Ла Скала у Милану, Либрето по драми Дейвида Беласка написали: Луидз Илика и Дюзепе Дякоза. У Сербским народним театре першираз є виведзена 1921. року, потим є обновйована 1951, 1964, 1974, 1996. року и ознова 2009. року, и тота остатня инсценация на репертоару була виводзена и вецей раз у сезони.
Интернационална кариєра
Визначна класична оперска шпивачка Люпка Рац музичне образованє започала кед єй було 6 роки у Руским Керестуре. Студиї соло шпиваня закончела на Националним музичним универзитету „Чайковски” у Києве (Україна). Маґистерски студиї оперского виводзеня (Master Performance) закончела на Универзитету уметносци у Цириху (Швайцарска), дзе дипломовала зоз окремним припознаньом и награду. Усовершовала ше на вецей европских майсторских курсох при шветово познатих уметнїкох и дириґентох. Жиє и роби у Швайцарскей. Збудовала интернационалну кариєру, а остатнї роки є присутна и на новосадскей сцени у Сербским народним театре.
Нашо сопрани у улоги Чо-Чо-Сан
Наступ Люпки Рац у насловней улоги Пучинийового ремек-дїла на сцени Сербского народного театра ма у себе и историйну символику за нашу заєднїцу. Пред вецей децениями, на бини истого театра владала леґендарна примадона Ирена Давосир Матанович (1933–2007), хтора остала запаметана по глїбоко емотивним виводзеню насловней улоги Чо-Чо-Сан у опери „Мадам Батерфлай” у Сербским народним театре. У историйних архивох зазначене же премиєра Пучинийовей опери у хторей Ирена Давосир Матанович була у улоги Чо-Чо-Сан виведзена 18. мая 1951. року и як стаємна солиситка тоту улогу вона толмачела вецей сезони.
Зоз своїм наступом сопран Люпка Рац у улоги Чо-Чо-Сан тиж посцигла успих у Сербским народним театре, а у тей улоги була 19. и 23. мая 2026. року и принєсла нови уметнїцки вираз.
