Адриянова професийна драга од кухара у ресторану на авто-драги медзи Бачку Тополю и Новим Садом, по место шефа кухнї у шерцу Бечу, то приповедка о упартосци, знаню и константним жаданю напредовац.
После початнїцких крочайох у роботи по рижних ресторанох у Бачкей Тополї, Адриян Малацко, знанє „гобльовал” перше на мединтеранскей кухнї у Чарней Гори, а потим унапредзовал свойо ремесло у Нємецкей дзе як заменїк шефа кухнї усвоєл знанє о интернационалней ґастрономиї. Заш лєм, преламна хвилька у його кариєри случела ше у Бечу, дзе Адриян уходзи до швета „файн дайнинґу” (анґл. fine dining), усовершує ремесло и нєшка як шеф кухнї водзи ресторан у самим дїловним центру того города. Його искуство потвердзує же ше талант, робота и шмелосц викрочиц до нєпознатого на концу вше виплаца.
Но, рушме од початку. Адриян Малацко, родом з Нового Орахова, штредню школу за кухара закончел у Кули, а познєйше ше позарядово уписал на напрям кулинарски технїчар, у Врнячкей Банї. После штирох рокох роботи у рижних ресторанох у Бачкей Тополї, його жаданє же би усовершел свойо знанє о ґастрономиї одведло го перше до Чарней Гори, потим до Нємецкей, а нa концу ше застановел у Бечу, центру дакедишнього велького царства, познатого по богатей традицийней кухнї.
– После штирох рокох роботи у Сербиї, сцел сом дакус прешириц видоляди. Прешол сом до Чарней Гори, дзе сом робел сезону у єдним готелу и учел як ше рихтаю медитерански єдла. Там сом першираз видзел цо значи сам водзиц кухню и яка одвичательносц за кажди танєр. Тота понїзносц ме вельо обогацела и отворела нови попатрунок на ґастрономию. Потим ше ми указала нагода пойсц робиц до Нємецкей, дзе сом почал робиц як заменїк шефа кухнї. Шеф кухнї бул Босанєц, Омер, и од нього сом найвецей и научел о интернационалней кухнї. Найвекша предносц була у тим же ми шицко могол потолковац „по нашки”, понеже сом теди нє приповедал анї по анґлийски, анї по нємецки. У тей кухнї сом могол робиц з рижнима кунями швета. Омер бул строги, алє справедлїви и часто гуторел же добри кухар ше нє мера лєм по рецептох, алє и по дисциплини и шерцу котре дава до роботи. Праве там сом ше научел же робота у кухнї то вецей од самей роботи – то уметносц, орґанизация и нєпреривне ученє – почина Адриян о своїх перших кухарских крочайох.
Без познатих, без знаня нємецкого, алє з добру дзеку
У Нємецкей му було добре алє, гвари, жимна хвиля – и жимни людзе. Ґу тому, сцел буц блїжей при своєй фамелиї хтора була у южней часци Нємецкей, та одлучел же би Беч мог буц найлєпше ришенє, хтори на пол драги медзи Сербию и Нємецку.
– Швидко сом одлучел же пойдзем, резервовал сом гостел на два тижнї, шеднул на автобус и гварел себе – будзе цо будзе. Без познатих, без язика, лєм жаданє же бим робел. Перши днї сом глєдал роботу од ресторану до ресторану, и уж после трох дньох сом нашол роботу. Нєодлуга сом нашол и змесценє кед сом цалком случайно, на бандери, збачел оглашку на хторей по сербски писало же ше видава хижу за роботнїкох. Як и зоз глєданьом змесценя, так можем повесц же и на роботи сом мал щесца, понеже скоро цали колектив бул з Войводини. Чувствовал сом ше як дома. Шеф бул старши чловек зоз Сербиї, наисце бул фер и коректни. Плаца нє була найлєпша, алє за мнє то була добра инвестиция до будучносци. Учел сом и нємецки и анґлийски, и з часом ми Беч поставал вше блїзши – вельки, живи, полни можлївосцох… – приповеда наш собешеднїк.
На першей роботи у Бечу Адриян остал три роки. Бул то добри период, гвари вон, алє сцел ище вецей напредовац. Так и вошол до швета файн-дайнинґу, концепту ресторана хтори зоз елеґантним амбиєнтом и префинєнима єдлами понука окремне, луксузне ґастрономске искуство.
– Тот концепт файн-дайнинґу рихтаня єдлох ми указал цалком нову димензию ґастрономиї – прецизносц, деталї, естетику на танєру. Но, щиро поведзено, у таких ресторанох сом ше нє затримовал длуго, лєм даскельо мешаци, цо и звичайна пракса у Бечу при велїх кухарох. Найвекши проблем бул тот же скоро вшадзи робя по двократней системи, цо ми вообще нє одвитовало. Прето сом ше одлучел робиц у трох розличних рестранох, цо значело менєй годзини, алє вецей искуства. Ґу тому сом почал робиц и у єдним спортским обданїщу, а през викенд сом дакеди робел и на свадзбох и кетеринґ. Дзекуюци здобутому богатому искуству, достал сом нагоду робиц як заменїк шефа кухнї у єдним од найвизначнєйших бечких „Heurige”-ох, цо представя єден специфични тип ресторанох характеристичних за Австрию. После того сом постал шеф кухнї, а на тей позициї сом уж штири роки у єдним ресторану у самим шерцу бизнис центру Беча – приповеда тот ентузиястични, млади чловек.
У балканских кухньох хаотично, алє маю душу
А кед слово о плацох кухарох, познате же вони анї у Сербиї нє мали, и же тото занїманє уж длугши час дефицитарне. Но, окрем доброго заробку, розлика медзи „нашим” и „їх” приступом ґу роботи, та и одношенями медзи колективом, гвари Адриян, цалком розлични.
– Плаци кухарох у Сербиї рошню, алє и так су часто „гибридни”, бо половка идзе урядово на рахунок, а половка „на руки”. Вельо завиши од познанства, а нє од знаня. У Нємецкей и Австриї плаца фиксна, транспарентна и точна, шицко приходзи на час. Кухаре маю плаци коло 1.800 до 2.200 евра нето, а на векших позицийох мож заробиц и вецей. Велька помоц у Австриї то и 13. и 14. плаци, хтори даваю вельку стабилносц. У Сербиї ситуация цалком иншака. Роботнїки часто преобтерховани, змени од 10, 12, та и вецей годзини нормална ствар, а на прейґчасову роботу ше патри як на доказ лоялносци, а нє як дацо цо би требало буц плацене. У Сербиї кухар часто и майстор чаривнїк. Кед нє сцигню сировини, меняш мени, импровизуєш… На наших просторох кухня часто функционує як даяке „племе”. Людзе моцнєйше виражую емоциї, гласнєйше ше розправяю и лаю, алє себе и помагаю звонка роботи. Атмосфера хаотична, алє ма душу. На заходзе шицко орґанизоване, скоро як у хирурґиї. Креативносц ма свойо место, алє дисциплина понад шицкого. Професийносц на першим месце, гиєрархия ясна и муши ше ю почитовац. Нєт вельо простору за импровизацию, або нєпотребни бешеди под час сервису. На заходзе ше почитує прецизносц. Кед пожнїш два минути, уж ши нєбизовни, док у нас кед пожнїш два минути, вироятно ши пошол по кафу за колеґу, та ци ше то пребачи – прешвечлїви Адриян.
На концу, гвари вон, каждому хто би сцел пойсц по його драги, совитує анґажовац аґенцию або пойсц даскельо раз робиц у сезони.
– Думам же лєпше присц прейґ даєдней аґенциї котри запошлюю людзох у иножемстве, або робиц сезонски роботи у Австриї. Найлєпше даяки вельки скиялїща, або лєтни центри, бо вони углавним даваю и змесценє. Лєпше одробиц даскельо сезони, позберац контакти и вец ше цалком преселїц ту, як присц „на шлєпо”, прежиц вельки стрес и страциц вельо пенєжу. Но, и добри и подли бок Бечу же ше остатнї час вельо людзох ту приселєло, та барз чежко найсц квартель, а то на даяки способ зачаровани круг, бо без роботи нєт квартеля, а без адреси нєт роботи… – совитує на концу Адриян.
Вельки любитель и бежаня и горяцтва
Попри богатого кулинарского искуства, Адриян свою дисциплину и витирвалосц потвердзує и звонка кухнї. Вецей раз успишно одбежал маратони, док у Австриї освоєл и 80 горских верхи, та и найвисши верх Алпох, Ґросґлокнер, на 3798 метери.
– Свой перши маратон сом одбежал у Австриї, после трох тижньох сом одбежал у Будапешту, а тидзень познєйше у Бечу, за 3 годзини и 50 минути. Тераз плануєм бежац „European Classics” маратони у – Линцу, Бечу, Праги, Франкфурту, Варшави и Лисабону. Любим и горяцство. То ми якаш файта ресетованя, а раз кед почнєш, постанє часц твойого живота. Потераз сом бул на коло 80 верхох, скоро шицки у Австриї, лєм два у Нємецкей, а найвисши на хтори сом ше випендрал бул на 3798 метери – гвари Адриян.