Кед дзеци поробя дацо добре и ми их похвалїме, часто им гуториме же маю злати руки. Паметам же ми баба вше гуторела: злати руки бабово, a я була поцешена же сом цошка добре поробела… Повесц же Настася Надьова ма злати руки мож и прето же роби цошка добре, алє и прето же єй руки наисце злати.
Основну школу и ґимназию у оддзелєню по руски Настася Надь закончела у Руским Керестуре, дзе є и народзена, дзе препровадзела дзецинство, дзе є и тераз. После законченя ґимназиї уписала основни академски студиї медицинскей регабилитациї у Новим Садзе на Медицинским факултету котре тирвало штири роки.
– Перше сом жадала буц царинїк, або лоґопед, сцела сом пойсц робиц до Нємецкей як медицински роботнїк. Медзитим, як робиц у Нємецкей як лоґопед кед нємецки язик нє знамˀ… Уж сом почала рихтац примаци испит за медицински факултет кед сом ше конєчно одлучела за регабилитацию – толкує Настася.
ЦО Ю СПОНУКЛО ВИБРАЦ ЗАНЇМАНЄ?
З оглядом на тото же Настасйов оцец, Славко Надь, бул наш визначни рукометаш и рукометни тренер, и Настая тренирала рукомет. А рукомет нє таки барз нїжни спорт, бо у нїм єст части калїченя. Оцец, як тренер, часто ю розчуховал, помагал єй кед ше даґдзе покалїчела. Видзела Настася яки калїченя можу буц у спорту, коцочки ше поскладали и шицко єй випатрало лоґичне. Гвари, нє знала вообще анї яке єй знанє будзе после законченя факултету, анї цо будзе робиц, розудумовала лєм о тим як лєгчейше найдзе роботу. Настасйово школованє на факултету тирвало штири роки. Гвари же ше на трецим року барз розчаровала:
– Способ регабилитациї у нашим здравстве подли, окреме у державних установох. Циль третманох же би ше особи котру дацо болї, боль зменшало, алє нє тирвацо. На место, на котрим пациєнти чувствую боль ше приклада струю, маґнет, ляд… Нїч ше нє ришує тирвацо, вше ше идзе до круга и после регабилитациї боль ше ознова враца. Мнє то було страшне. Людзе приходза ґу нам же бизме им помогли, а ми их лєм залїчиме, кус их менєй болї и вше зме у зачарованим кругу… А я жадала пренайсц ришенє котре може помогнуц людзом – гвари вона.
После дипломованя 10. марца 2021. року, Настася стажирала у Червинки, Вербаше и у банї Юнакович на оддзелєньох физикалней терапиї и регабилитациї. През тот период спознала же ше велї поносую на боль, нє знаю цо робиц, ходза по три, штири мешаци на вежби. Найчастейше их болєли крижи, шия, нє знали як ше позбуц того болю. У розгвари зоз єдну старшу жену дознала же єй проблем уж длуго ришую. Пробуюци лєм пременїц габову длужину на єдним третману, Настасї ше удало тей жени помогнуц.
Родичи инсистовали же би їх дзивка уписала мастер роботу, за цо вона особнє нє барз мала дзеку, бо єй то нє випатрало потребне и перспективне, алє их послухала.
– Тема моєй мастер роботи: „Епидемиолоґия супракондиларних преломох при дзецох у перодзе од 2012‒2021ˮ. То виглєдованє и провадзенє преломох локца при дзецох през дзешец роки. У Институту за мацер и дзецко у Новим Садзе, нє знам як ше точно вола, бо уж сто раз меняли мено физиятрийней клинїки, брала сом податки и провадзела число дзецох єдного и другого полу, период кеди найчастейше приходзи до калїченьох, чи влєце чи вжиме, и яка причина калїченьох. Тераз робим на ґрафикону шицких тих податкох – гвари вона.
ТЕОРИЯ ДОБРА, АЛЄ Є НЇЧ БЕЗ ПРАКТИЧНЕЙ РОБОТИ
Єдну жимску сезону Настася робела на Копаонику як масерка, а потим у Новим Садзе у амбуланти за регабилитацию пренашла роботу дзе ше упознала и зоз фасциялну масажу. На тей роботи упознала тоту нову технїку.
– Жаль ми же сом на факултету барз мало научела. Сам факултет добри за теорийну основу, алє кед ше сама особа нє поруша после факултету, нє будзе нїч знац. Праве прето же сом була нєзадовольна зоз тим цо сом научела на факултету, то ми була мотивация закончиц ище дацо. Заинтересовала сом ше за масажу фасциї, односно масажу мускулового обмотку. Здруженє терапеутох бул орґанизатор курса у Новим Садзе, на котри пришол учитель зоз Италиї. У Падови єст факултет особох котри обдумали тот способ лїченя, а у нас лєм курси. Закончела сом перши и други ступень того курсу. Требало буц упарти, звладац способ и похопиц як функционує. През тот третман ше глєда одредзени точки у одредзених ровньох мускули и барз значне и цо я, як масерка, чувствуєм, алє и цо чувствує пациєнт, яку файту болю. Можем повесц же масажа боляца, алє нє така же нє мож витримац. Значне же би пациєнт витримал боль, алє и же би я достала ефект терапиї. Так сом робела рок и пол и цо сом ше вецей углїбйовала, вше баржей сом уходзела до того, бо сом сцела шицким помогнуц.
Третман може примац кажде, окрем особох хтори маю запалєни тромб у ногох, же би ше го нє порушало. При стандардних терапийох дзе ше дава вежби по одредзеним шаблону, зоз фасциялну терапию у тих ситуацийох потребне индивидуално приступац ґу каждому, бо кажди пациєнт иншак реаґує на терапию – толкує Настася.
Дзешец особи може болїц шия на истим месце, гвари, алє причина пре котру тот боль настава може буц при каждому иншака. Нє досц окончиц третман струї на тим месце, або поприцискац место котре нас болї, алє и доокола, и видзиц же прецо настал боль.
– У фасциялней терапиї я анї нє мушим дотхнуц тото место дзе особу болї, алє кед ше мускули з третманом опущи, вецей нє болї. Причина болю найчастейше пре нєдостаток физичней активносци. Нє проблем способ живота на котри ше тераз жиє, такволани шедзаци способ живота, проблем же ше людзе погришно и мало рушаю.
– Боль у орґанизме настава пре трауми, пре рижни други причини, хороти, стрес. Кед пациєнт придзе ґу мнє, з дотиком можем почувствовац хтори боль настава пре стрес. Просто под руку почувствуєм. Тот боль и напартосц лєгчейше одпущиц. Пре стрес зна болїц шия, крижи або дацо друге. Наисце почувствуєм по мегкей тканї мускули як ше лєгко опущує. Кед ше опитам особи чи преживює даяки вельки стрес, векшина то потвердзи.
ЧАРИВНА ПАЛЇЧКА
Настася жада каждому помогнуц кельо ґод може, алє то нє вше мож.
– Пайташки ми за родзени дзень зоз Заградки виштригли состав у котрим сом давно написла же сцем мац чаривну палїчку зоз котру будзем помагац велїм людзом. Нє паметам тот текст, алє зоз свою роботу то и робим. Моя нємоц при людзох котрих болї, нємоц вилїчиц их, помогнуц, була ми мотивация цо вецей учиц, звладац цо вецей технїки. Наисце жадам помогнуц цо вецей особом. Найвецей ме потрафя кед видзим хори дзеци котри маю церебралну парализу. Шпивам им писньочи, бо видзим же их барз болї. Дзецински плач и тота хорота повязани, а знам же так муши буц же би ше дзеци лєпше чувствовали – приповеда Настася.
Стрета ше Настася на роботи зоз рижнима хоротами. Дакеди єй барз чежко робиц и з роботи виходзи вистата и напарта. Прето перше одвої час за себе, вежба и роздумує о дачим иншим. Люби буц у природи, шедзиц на слунку. Часто пойдзе до Водици, там окремни мир, та и до церкви кед почувствує потребу. Барз єй важне стретнуце зоз фамелию на вельки швета, на Паску або Крачун и то способ на котри полнї батериї.Тиж, як способ релаксованя од роботи, вибрала йоґу котра єй помага же би ше опущела и физично и психично. Ношиц ше зоз чежкима хоротами, з людзми котри маю депресию, чежко. Алє, Настася млада особа и жиє з полнима плюцами: дружи ше зоз товаришками, участвує у гуманитарних акцийох, едукує младих о потреби рециклованя, пояшнююци им же дацо мож и ознова вихасновац, очуванє планети єй барз важне… Люби ше стретац зоз своїма колеґами кед претресаю хто у якей ситуациї бул, так дознаваюци велї новосци, информовац ше, и як гвари, ту є своя на своїм.
Драгоцине искуство упознац Настасю. То єдна енерґична млада особа котра наисце ма свойо думанє и притримує ше дзепоєдних становискох у живоце котри нєшка нє так часто стретаме, а котри можу унапредзиц живот каждого з нас. Нє лєм пре єй златни руки.
ДРАГОЦИНИ СОВИТИ
Кед дахто тренира, после каждого тренинґу треба добре „вицагнуц” мускули, бо то ключ шицкого. Значне нацагнуц и похребцину, и шицки други мускули же би млєчна квашнїна котра настанє през дзень вишла и же би ше орґанизем ошлєбодзел од нєй. Млєчна квашнїна найчастейше остава у орґанизме и теди мускула постава тварда, и можебуц нє болї барз, алє є и далєй напарта. Млєчна квашнїна то одрутни продукт орґанизма и треба го цо скорей вируциц зоз орґанизма. Кед ше нє вируци, мускули ше або видлужа або скраца, и вец почина болїц плєцо, похребцина…